À ơi…
Bé yêu của mẹ
Khôn lớn mau nào
Con chim chào mào
Đủ lông đủ cánh

Tuổi thơ lóng lánh
Sẽ sớm trôi qua
Con yêu sẽ sớm
Vỗ cánh vươn xa

À ơi quả thị
À ơi quả na
Áo con hít hà
Thơm thơm mùi sữa

À ơi mấy bữa
Rồi sẽ lớn cao
Con sẽ bước vào
Bầu trời lồng lộng

Cuộc đời dài rộng
Hạnh phúc nhớn nhao
Vẫy tay đón chào
Con từ lòng mẹ

Bàn tay mẹ khẽ
Nâng gót con xinh
Bàn chân mẹ khẽ
Lui lại bóng mình

Cuộc sống muôn hình
Trong cây trong cỏ
Xanh rì khắp ngõ
Xanh tới muôn xa

Như tình mẹ cha
Dạt dào non bể
Yêu con khôn kể
Thương con tràn trề

Lớn mau con nhé
Khôn giỏi nhé con
Chu du núi non
Cho mềm cái biết

Cho tim thắm thiết
Thương thoả thế gian
Cái biết càng sâu
Cái thương càng thấu

À ơi em gấu
Em thỏ bằng bông
Bên anh giấc nồng
Mẹ ru cả thảy

À ơi nắng hãy
Nhè nhẹ ngoài song
À ơi ban công
Hãy hiu hiu gió

Mùa thu năm đó
Mẹ hát ru con
Mai này lớn khôn
Phải ngoan, con nhé 

(07-09-2026)

Ngày Quốc Khánh, ai ai cũng thông báo nghỉ lễ. Cơ quan nghỉ lễ. Trường học nghỉ lễ. Lớp tiếng Anh nghỉ lễ. Các bạn bán 
hàng online cũng nghỉ lễ…

Nhưng, thohanhdung.com không hề nghỉ lễ đâu ạ! :))

Tuy nhiên tôi nghĩ, khi thật vui vẻ và hạnh phúc, người ta ít cần đọc thơ lắm. Đa số những bài thơ hay, lại cứ hay là bài thơ 
buồn. Không phải có gì “bí hiểm” cả. Chẳng qua, khi u sầu, hay trĩu nặng ưu tư, thì ngôi lời chính là kênh đào thoát hay rò 
rỉ của những khối tâm. Trong những tâm trí u sầu và ưu cảm, người ta muốn nói ra nhiều lắm và cũng muốn cất giấu nhiều 
lắm. Người ta đối diện bản thân nhiều lắm, và nên, tha thiết cũng nhiều lắm. Day dứt, thanh thản, hờn dỗi, hay nồng cháy 
yêu thương, vân vân, đầy ứ cả tâm hồn. Nếu, chẳng nói ra một lời cho mây cho gió nghe. Nếu, chẳng tiết lộ gì vào những 
câu thơ, thì, khổ chủ làm sao cho đặng. Nên, những người ưa làm thơ thì sẽ làm thơ. Mà không ưa làm thơ, thì sẽ tìm ai bầu
bạn, chuyện trò, tâm sự, hoặc không thì hát lên, hát lên, những bài ca…

Với người làm thơ, nếu khối tâm càng da diết, thì e, bài thơ sẽ càng hay, và cũng buồn man mác đến…kinh khủng.

Ngược lại, trong tình trạng vui vẻ, hạnh phúc đến tròn trịa, não người không kích hoạt kênh ngôn ngữ dạng thơ phú. Người 
vui vẻ bình thường thì thích tán gẫu, “tám” với bạn, hoặc thậm chí nói nhảm. Còn người siêu vui vẻ, làm gì thì làm, chắc 
chắn sẽ không viết thơ đâu. Còn người siêu hưng phấn chẳng hạn vừa nghe ban bánh khảo tuyên bố mình đạt giải nhất môn 
gì đó, họ sẽ chẳng thốt lên lời nào. Miệng lập cà lập cập và chỉ muốn “hét” lên thật to, thật nhanh! “Aaaaaa!” Khi đó, không
phải là “ngôi lời” bị tắt, mà nó có đó, nhưng bị “san phẳng” bởi luồng nặng lượng hạnh phúc dồi dào tựa như dòng thác 
chảy mạnh mẽ đến độ băng phăng phăng, bỏ qua hết thảy các kẽ khe sỏi đá, vốn là muôn vàn chiếc bẫy tâm cảm hoà trong 
cách lối vận hành của dòng tâm trí song hành cùng ngôn ngữ, mà những kẻ buồn bã thường bị mắc kẹt trong đấy. “Aaaa” 
vang đến đâu, “dập tắt” ngôn ngữ đến đấy, tựa như, một sự thay thế cấp thời cho bất kỳ lựa chọn thốt lên nào. Chỉ đến khi, 
Aaaaa đã vang trọn phiên của nó, như cơn bão đã đổ trọn một pha, thì lời nào đó mới có thể mở cánh cửa của mình mà thốt 
ra quang đãng.

Nên, tôi thực mong rằng mọi người hãy quên thơ và hãy nhớ vui vẻ! Hãy nhớ hạnh phúc và nếu như ai đó, cả đời cũng 
không dăm ba lần sờ đến một câu thơ và vì thế không hề là độc giả của tôi, thì dẫu vậy nhưng nếu họ hạnh phúc, tôi vẫn 
chân thành mà nói rằng: thế mới là đúng đấy!

Thơ không chỉ nằm trong ngôn ngữ đâu. Ngôn ngữ chỉ là một cách biểu đạt. Nhưng thơ còn vô biên cách truyền đạt và tự 
biểu hiện. Thơ, cũng không luôn cần biểu đạt. Bản thể của ngôi lời lại không phải là lời. Bản thể của thơ cũng thế, nó 
là…oà, càng tiệm về cội nguồn của thơ, càng thấy vô vị khi phải thốt trong một lời nào đó. Dẫu sao, dầu không sao mô tả 
nổi, thì có lẽ, nó cũng là một đẹp đẽ của thế gian. Khi trái tim ta yêu thương, khi ta tha thiết đi cùng cuộc sống, thì thơ, đã 
uy nghi lồng lộng, chẳng cần một lời nào. Ta đã “thơ” và mãi “thơ”, trong từng hơi thở.

Nên, cả nhà hãy thật vui nhé! Hãy thật “thơ” trong những tiếng cười sảng khoái, trong những cái khoác vai bè bạn, những 
bàn tay mẹ vỗ về con, hay những ánh mắt nhìn nhau toả đi muôn trùng âu yếm.

Nghỉ lễ, chúc cả nhà thật vui! Và “thật thơ” nữa! Thứ thơ đẹp đẽ, tròn đầy và lung linh nhất, là trong ánh mắt, nụ cười, và 
những lời yêu thương…

Nghỉ lễ xong, tôi lại “pốt” thơ sau ạ! :)))

(31-8-2024)

Có tháng tám nào đang trôi ngoài cửa sổ

.

Đôi bạn năm xưa mơ mộng lắm
đang ngồi dưới giàn hoa cạnh lan can gỗ một quán trà
ngắm nhìn bàn tay mình nhăn nhăn dưới nắng dịu

.

Tiếng ai tuýt còi xe
đôi gà tre chiêm chiếp chạy qua hè
cỏ vệ đường nằm nghe

.

Có tháng tám nào đang
lặng lẽ ngắm nhìn những ngã rẽ con đường
những tấm lưng đời thường lận đận
những mảng ký ức trôi như sóng trên sông

.

Có tháng tám nào đang
gối lòng dịu nghe muôn ngàn hơi thở
hương mùa thu trong phố
vần thơ nào đi qua 

(6-8-2016)

Tháng bảy rồi, anh ạ!
Bao chiếc lá đã rơi
Ngần ấy mưa, ngần ấy nắng
Ngần ấy thương...
Trong một mái nhà

Con cái của ta
Mai này chúng sẽ bay xa
Đôi chúng ta
Mai này
Sẽ rất già

Cửa sổ phòng ta
Cánh câu ngày nào cũng bay qua
Mùa thu năm nào cũng tới
Và ánh đèn khẽ vàng lên mỗi tối
Líu la, líu la
Lũ nhóc ba hoa

Em có thấy
Những nếp nhăn của anh
Em có thấy
Ta lén nhau tiều tụy

Chẳng gì đâu
Hạnh phúc là như thế
Vẫn bên nhau khi ngày tháng trôi hoài

Chẳng gì đâu
Em chỉ lén viết lời vào cơn gió
Tháng bảy rồi
Con cái của ta
Đang ôm gối ngủ trưa
Yêu lắm mà

Chẳng gì đâu
Em chút chút thấy mình
Biết ơn đời thêm thêm...

(9-7-2018)

Sao lại có mỗi một
Ngày của thiếu nhi thôi
Khi mà ông mặt trời
Thì ngày nào cũng dậy

Dỗi thật nhiều rồi đấy
Em bé thổi mưa bay
Quấn quít nắng vàng lay
Tưới cho mềm mặt đất

Toàn bà tiên lật đật
Nở khắp vườn cà chua
Tay liên hồi khua khua
Nụ tim bay nhấp nhánh

Mọi khu vườn lấp lánh
Trổ những búp thần tiên
Những ê a mịn mềm
Bay lên thành nốt nhạc

Bé dạy bà tiên hát
Tiếng của trẻ con thôi
Vì bà tiên lớn rồi
Nên mãi không chịu thuộc

Bé mới bèn đi guốc
Vào bụng các bà tiên
Nằm chơi chín tháng liền
Cho bà tiên thật nhớ

Rồi một ngày bỡ ngỡ
Bé chào mẹ chào cha
Bé chào ông chào bà
Cả nhà cùng biết hát

Tiếng trẻ con thật mát
Thật êm như tình yêu
Cả nhà học thật nhiều
Niềm yêu thương con trẻ

Giá mà ai cũng thế
Cũng yêu như trẻ con
Trái đất chắc chẳng còn
Những chiến tranh đâu nhỉ

Em bé thầm ngẫm nghĩ
Bằng ý nghĩ trẻ con
Khi thế giới lớn khôn
Mong chẳng cần chiến sĩ

Mà cần nhiều thư ký
Để đánh những bài thơ
Lên cả những bông hoa
Cho loài ong cũng đọc

Và cần nhiều chong chóng
Điều hòa lại tiếng chim
Khi mà những nhịp tim
Cứ rung lên bần bật

Và rất là cần lắm
Những chiếc mũi thật to
Để ngửi trọn tình yêu
Đầy ắp trong không khí

Đôi tai sẽ bé tí
Sẽ nghe bằng trái tim
Trái đất cứ êm đềm
Như khi em bé hát

Những núi rừng làng mạc
Sẽ ngập tràn yêu thương
Những thảo nguyên xanh rờn
Cỏ xoay trong điệu vũ

Và khắp toàn vũ trụ
Sà vào lòng trẻ con
Thơm chiếc rún tròn tròn
Đang hát ru thế giới

Thế giới ơi à ới
Thế giới ú òa ơi
Thế giới ú ơi òa
Thế giới hiền như bé...

(30-5-2014)

Tinh mơ ông mặt trời
Biết mình ngời ngời sáng
Liền đánh răng rửa mặt
Và nhìn xuống nhân gian

Òa, hôm nay là tết
Của các cháu thiếu nhi
Ta ước chi bay xuống
Hôn chúng và chạy thi!

Nhưng ta không có cánh
Cũng chẳng có bàn chân
Ta cũng không ngay cả
Được hôn chúng thật gần

Ông mặt trời ngấn lệ
Đôi mắt dõi xa xa
Từ trái tim tỏa khẽ
Tia nắng xuống muôn nhà

Trong nắng chiếu la đà
Trẻ vô ngần hạnh phúc
Miệng cười như hoa cúc
Ấm áp ngự trong tim

Bằng tất cả trái tim
Trẻ nhìn ba nhìn má
Nụ hôn non như mạ
Trẻ mềm tặng ông bà

Líu lô vang khắp nhà
Những lời ca trong vắt
Nghịch và đùa như giặc
Bởi hiếu động trời cho

Khi nghe mẹ dạy cho
Phải yêu thương nhiều nhé
Âu yếm trẻ nhìn mẹ
Đôi mắt sáng long lanh

Khi trẻ có lỗi lầm
Mẹ la và mắng mỏ
Bé khoanh bàn tay nhỏ
Khẽ xin lỗi mẹ yêu

Xong rồi chẳng nói nhiều
Bé ôm chầm chân mẹ
Những nụ hôn ngượng ngịu
Mình mẹ biết mà thôi

Mẹ đứng ngây giữa đời
Tần ngần trong rung động
Mẹ yêu con lồng lộng
Mẹ ôm con vào lòng

Cứ thế những căn phòng
Trong những ngôi nhà nhỏ
Những cha mẹ và con
Cùng sớt chia hạnh phúc

Mẹ cho con nghe hát
Lời ru tự đáy lòng
Con cho mẹ ôm mình
Vào thâm sâu tình mẹ

Mẹ nắm bàn tay bé
Của con dẫn vào đời
Con lon ton vậy thôi
Mà mẹ thêm vững bước

Cha và con sau trước
Con và mẹ trước sau
Nhịp hòa nhịp bên nhau
Gia đình luôn ấm áp

Ôi! Mặt trời cảm thán
Ta yêu quá cuộc đời
Thế gian triệu mặt trời
Sáng trong tim trẻ nhỏ 

(2-6-2018)

Nói triết lý bâng quơ, tỉnh queo, thì đó chính là ca từ của bài “Ngẫu Nhiên”. Tôi thích cách bâng quơ đó.

Tuyên bố, “không có đâu em này, không có cái chết đầu tiên. Và có đâu bao giờ, đâu có cái chết sau cùng”. “Em”, chắc 
đâu phải không biết điều ấy. Anh, liệu có cần báo tin lần nữa, về điều mà ai cũng đã hiểu.

Thế, nên phần hồn của “lời tuyên bố” chẳng phải là thông tin. Mà, lại là cái cách thốt lên, như bâng quơ, như nhẹ bẫng, 
một kết luận giản đơn, giản đơn đến bão hoà trước đôi tai nhân gian.

Cách giản đơn đó, trong nhịp điệu câu hát như còn xen cả chút vui, chút cười, chỉ có thể thốt lên bởi tâm hồn đã thấm thía,
khiến “triết lý” chẳng còn nặng lời, nặng chữ, mà hoá thành nỗi mặc nhiên, nhẹ như hoa mai.

“Hòn đá lăn bên đồi, hòn đá rớt xuống cành mai. Rụng cánh hoa mai gầy, chim chóc cất tiếng qua đời.”

À, giờ, mới “khó” thêm cho “anh” một chút. Có vẻ, anh đang muốn diễn giải, cho em nghe, cho em thấy, hay cho chính 
anh tự mình lại thốt lên lần nữa, một thoáng cắt nghĩa mà anh cũng chẳng thể bảo, là nó lâm li hay là vô tình có nghĩa gì 
gì trong tim.

Hòn đá thì lăn bên đồi, vì thế?!
Rớt xuống cành mai?
Cành mai vì thế
Gầy gầy rụng xuống?
Chim chóc vì thế?
Líu lô, líu li
Hay là ngẫu nhiên?
Hay là chúng cũng như anh
Thấy hoa như có
vẻ đang
qua đời…

Tôi tưởng tượng, “Trịnh” như đang giải thích cho một cô em bé nhỏ nào. Ban đầu, như một “tuyên bố” dường hơi to, về 
một khẳng định dường hơi nhỏ. Rồi để “em” hiểu, “anh” giải thích, bằng chuyện hòn đá, bằng chuyện cành mai, bằng 
chuyện tiếng chim. Chúng dường ngẫu nhiên, cũng dường có nghĩa. Nhưng, cũng chẳng thể tỏ tường hơn lắm. Nên, như 
“anh” đã rốt lại, vẫn là “tự mình biết riêng mình, và ta biết riêng ta”.

Cái cách đung đưa giai điệu “tự mình biết riêng mình”, cũng toát lên chất nhâm nhi, nửa như tự thoại, nửa như cùng ai.

Rồi đến phần hai,

“Mệt quá đôi chân này, tìm đến chỗ ghế nghỉ ngơi. Mệt quá thân ta này, nằm xuống với đất muôn đời”

Cái cách thốt lên từ “quá”, cách âm thanh ở cùng nó, cũng làm cho tôi đang nghe dở, cũng phải sững mình hỏi lại, liệu đây
có thực là lời than mệt? Sao vừa thoáng than than thở thở, lại đan xen chút âu yếm. Sao vừa thoáng chút bi, lại dâng dâng
chút thiết tha, một thiết tha bất tận. Chữ “quá” nghe không đau khổ, mà thấy thương thương thôi.

Rồi tới câu, “kìa còn biết bao người, dìu dặt tới quanh đây”, thì quả đúng rồi. Trịnh không bi ai thật mà. Cái chết nơi vòng 
đời trong mắt ông, dẫu bi nơi người và không khỏi chút lâm li nơi mình, thì trong đáy trái tim của Trịnh, nó cũng như cấu 
phần của một cái ôm bất tận. Cuộc chết, mà sao nghe như một buổi hẹn, một chốc nghỉ ngơi, hay một lần ngả lưng vào 
mãi mãi.

Tôi cảm nhận được từ bài hát, trạng thái của một người lúc thì dường cảm thấy mình có thể mô tả được, lúc thì lại dường
cảm thấy mình chẳng thể mô tả được, một cảm khái nhân sinh mà mình lúc chỉ chàm chạm nhẹ, lúc lại như khoả, như bơi, 
như uống mình vào trong, mà chẳng thể phân đôi với nó.

Bài hát “Ngẫu nhiên”, từ tên đặt, từ ca từ, đến giai điệu, đều nhất quán một phần hồn. Nghe “Ngẫu nhiên”, tôi thấy mình 
như nhân chứng, như người xem phim, mà trong đoạn phim ấy, cũng có một người đang nhân chứng, đang nghe kể 
chuyện, mà trong câu chuyện ấy, lại cũng có một người, mà không, rất nhiều người, cùng đang xem phim, cùng đang nhân
chứng, cùng đang kể chuyện, một câu chuyện bất tận…

“…hòn đá lăn bên đồi, hòn đá rớt xuống cành mai…”

Hôm kia, chợt trong đầu tôi nhớ lại bài “Ngẫu nhiên”. Nhẩn nha hát vài câu, thì tôi thấy, chính cái bài hát mà mình xưa 
nay ít thích của Trịnh này, lại hay hơn cả mọi bài khác của ông ấy. Nó hay chẳng vì phần nghĩa, mà vì phần hồn. Nó hay 
chính vì nó đã bâng quơ, đã nhẹ tênh. Nó hay vì cách người thốt lời, cách nghĩa quyện vào mây, vào gió, bẫng nhẹ như 
không.

(4-5-2026)

Sáng nay ngày xuân phân
Trời xanh mây hồng nhẹ
Nắng từ trên rót xuống
Hoa từ đất vươn cao

Xa xa muôn vì sao
Trầm trồ sau hoàng đạo
Mặt trời như trái táo
Nguy nga giữa thiên cầu

Em bé rớt lọ mầu
Hươ bàn tay “bé nọ”
Thoa khắp trời đây đó
Má hường và môi xinh

Đất trời chợt lung linh
Tràn trề niềm hạnh phúc
Bé bật cười khùng khục
Gọi “Mẹ, mẹ ơi à”

Mẹ bé liền chạy ra
Bỗng, như phim quay chậm
Mẹ thở ra thật chậm
Mẹ hít vào thật sâu

Ôi, mềm dịu gì đâu
Mẹ mỉm cười thật nhẹ
Hình như bao dâu bể
Của đời hoá sương tan

Mẹ hít chạm tâm can
Luồng thương yêu thắm đỏ
Cửa sổ ngừng cơn gió
Nghe mẹ hát đu đưa

Hời ru, đáng yêu chưa
Giấc ngủ trưa bé bỏng
Bình yên sao thơm mọng
Trên môi bé xinh xinh

Mẹ in cả đời mình
Vào dấu thơm trên má
Thiêng liêng kỳ diệu quá
Tình mẹ với con thơ

Con khe khẽ thở ra
Mẹ hít vào hạnh phúc
Phập phổng hai lồng ngực
Như hoà một trái tim

Mẹ in cả dáng hình
Vào thiêng liêng thực tại
Kính coong đong đưa mãi
Vòng nôi thủa ấu thơ...

(21-3-2025)

Sáng em quên không hạnh phúc
Làm giận lòng bông hoa hồng
Nó khép cánh nằm bất động
Êm đềm thoát một mùi hương... 

(1-12-2019)

Hạnh phúc không diêm dúa
Như em tưởng nghĩ đâu
Hãy nhìn kìa, quả cau
Lủng liểng treo trong gió
Nó đang hạnh phúc đó

Hạnh phúc nào đâu khó
Nhỉ bồ câu trắng tinh
Đói ngấu khi bình minh
Bay đi tìm hạt thóc

Kìa bé thơ hay khóc
Mắt ướt rối cả mi
Thoắt cái đã khì khì
Giòn tan trên vai mẹ
Bờ vai đang run khẽ
Trong hạnh phúc đơn sơ

Ven đường, cái ống bơ
Khúc khích lăn lông lốc
Theo chân chú chó phốc
Đủng đỉnh chộp bóng mình

Kìa cái búa, cái đinh
Gõ vào nhau lóe xóe
Chúng bay vừa thôi nhé
Tung tóe hết niềm vui
Mưa đang rơi giật lùi
Cho hàng cây ngủ đấy
Hãy vui như con chấy
Vùi trong lọn tóc mây

Hạnh phúc luôn quanh đây
Hãy bình an sâu lắng
Để nghe hạnh phúc thấm
Trong từng thớ hư không... 

(6-3-2017)